سه‌شنبه 30 اردیبهشت 1404
  • درباره ما
  • تماس با ما
  • اخبار پرستاری
  • ارسال مقاله

هیچ محصولی در سبد خرید نیست.

  • ورود
  • ثبت‌نام
سایت پرستاران توانمند ایران
تبلیغات ایران نرس
  • خانه
  • پرستاری
  • پژوهش و پرستاری
    • مقالات پژوهشی
    • معرفی کتاب
    • معرفی لینکهای پژوهشی
  • پیراپرستاری
  • دانستنی ها
    • پرستاری
    • سلامت
    • بیماری ها
    • داروها
  • خدمات پرستاری
    • پرستاری در منزل
    • مشاوره پرستاری
  • فروشگاه
نتیجه‌ای وجود ندارد
مشاهده تمام نتایج
سایت پرستاران توانمند ایران
نتیجه‌ای وجود ندارد
مشاهده تمام نتایج
  • درباره ما
  • تماس با ما
  • اخبار پرستاری
  • ارسال مقاله

نوروپاتی دیابتی یا اختلال اعصاب محیطی در دیابت

2 آذر 1393
در بهداشت, بیماری ها, پرستاری, پرستاری داخلی, پیراپرستاری, دانستنی ها
مدت زمان مطالعه: 10 دقیقه
A A
0
نوروپاتی دیابتی
4.8k
بازدید

فهرست مقاله

نوروپاتی چه زمانی در افراد مبتلا به دیابت رخ می‏ دهد؟

علل ایجاد و علامتهای نوروپاتی دیابتی

انواع نوروپاتی

تشخیص و درمان نوروپاتی

اهمیت مراقبت از پاها در مبتلایان به نوروپاتی دیابتی

نوروپاتی (بیماری اعصاب محیطی) یا نوروپاتی محیطی به معنی اختلال در کارکرد اعصاب محیطی بدن است. انتقال دوطرفه پیام‏های عصبی بین مغز یا نخاع و اندام‏های مختلف بدن از راه اعصاب محیطی صورت می‏‌گیرد.
 اعصاب، ساختمان‏های بلند و باریکی هستند که حاوی صدها تا هزاران رشته نازک بوده؛ همه قسمت‌‏های بدن را به مغز مرتبط می‌‏سازند. این اعصاب پیام‏‌های حسی را از اندام‌‏ها به طرف مغز می‌‏برند و پیام‌‏های حرکتی را از مغز به اندام‌‏های گوناگون می‌‏رسانند. در نوروپاتی کارکرد این اعصاب دچار اشکال می‌‏شود. علامت‏های نورپاتی بیشتر شامل کاهش حس و گاهی اوقات درد در دست‏ها و پاها و ساق‏ پا است.
آسیب عصبی ناشی از دیابت، می‌‏تواند سبب مشکلاتی در دستگاه گوارش، قلب و کارکرد جنسی شود و موجب سوء هاضمه، اسهال یا یبوست، عفونت مثانه، کاهش قدرت جنسی و تعرق بیش از حد گردد. در بعضی افراد ممکن است ضعف و تحلیل عضلات نیز مشاهده شود.

نوروپاتی چه زمانی در افراد مبتلا به دیابت رخ می‏ دهد؟

 افراد مبتلا به دیابت ممکن است در هر زمانی به نوروپاتی دچار شوند اما علامت‏ های آشکار نوروپاتی معمولاً در طول ۱۰ سال پس از تشخیص دیابت، پدید می‌‏آیند. مطابق آمارهای موجود می‏‌توان گفت:

  • حدود ۶۰ درصد مبتلایان به دیابت به نوروپاتی مبتلا هستند اما علامتی ندارند.
  • • تقریباً در ۳۰ تا ۴۰ درصد بیماران دیابتی علامت‌‏های نوروپاتی پدیدار می‌‏شوند.
  • نوروپاتی دیابتی به طور معمول در افراد سیگاری، بالای ۴۰ سال و کسانی که در کنترل قندخون دچار مشکل بوده‌‏اند، رخ می‌‏دهد.

علل ایجاد و علامتهای نوروپاتی دیابتی

 عوامل مختلفی در ایجاد نوروپاتی دیابتی مؤثرند که می‏‌توان از قندخون و فشارخون بالا در افراد دیابتی نام برد. فشارخون بالا ممکن است از بین رفتن رگ‏‌های خونی که اکسیژن و موادغذایی را به اعصاب حمل می‌‏کنند؛ شود. فشارخون بالا سبب تخریب اعصاب نیز می‌‏گردد. همچنین قندخون بالا روی بعضی فعالیت‌‏های شیمیایی اعصاب اثر می‏‌گذارد.

علامت‏‌های نوروپاتی دیابتی گوناگون است. بی‌‏حسی و کرختی در پاها اغلب نخستین علامت می‌‏باشد. گاهی افراد هیچ‏گونه علامتی ندارند در حالی که بعضی دیگر به علت علامت‌‏های نوروپاتی به شدت ناتوان می‌‏شوند. نوروپاتی ممکن است در عده‌‏ای موجب پیدایش درد و در گروهی دیگر سبب بی‌‏دردی (حس نکردن درد) گردد.
 علامت‏های نوروپاتی در ابتدا اغلب خفیف هستند و تا مدت‏ها فرد متوجه این عارضه نمی‌‏شود.

انواع نوروپاتی

 علامت‏‌های نوروپاتی با توجه به نوع اعصابی که درگیر می‌‏شوند؛ متفاوت است. ممکن است اعصاب متعددی درگیرشوند و یا فقط یک چند عصب دچار اختلال گردند.

نوروپاتی منتشر حسی- حرکتی

این نوع نوروپاتی شایع‌ترین نوع بیماری است که سبب تخریب اعصاب محیطی در پاها، ساق پا و دست‌‏ها می‌‏شود و علامت‌‏ها آن عبارتند از:

  1. بی‏‌حسی و کرختی یا عدم احساس درد و حرارت 
  2. درد شدید و گرفتگی در اندام‌‏ها 
  3. حساسیت بیش از حد به لمس
  4. از بین رفتن تعادل بدن 

لازم به ذکر است که این علامت‏ها معمولاً بارزتر هستند. در این نوع بیماری به علت از دست رفتن حس اندام‏ها ممکن است فرد دچار آسیب‏‌ها جدی گردد ولی متوجه آنها نشود.

نوروپاتی کانونی

این نوع نوروپاتی معمولاً بصورت ناگهانی بروز می‌‏کند و روی اعصاب خاصی اثر می‏‌گذارد که علامت‌‏های زیر را ممکن است پدیدآورد:

  1. درد رانها
  2. درد شدید در ناحیه لگن
  3. درد  قفسه سینه، معده یا پهلوها
  4. ناتوانی در دیدن اشیاء
  5. دوبینی 
  6. بی‏حسی یک طرفه صورت 
  7. مشکلات شنوایی

نوروپاتی خودکار یا اتونوم

 این نوع بیماری، اعصابی را که قلب و اندام‌‏های درونی را عصب‏‌دهی می‌‏کنند دچار اختلال می‏‌کند و علامت‌‏های آن عبارتند از:

  1.  اشکال در کارکرد مثانه (عدم تخلیه کامل مثانه و تکرر ادرار و…)
  2. کاهش توان جنسی
  3. تخلیه کند معده 
  4. مشکلات گوارشی مانند احساس پری معده، از دست دادن اشت‏ها و…
  5. اختلال در بلع غذا
  6. اسهال یا یبوست
  7. کاهش وزن 
  8. افت شدید فشار خون زمانی که فرد از حالت نشسته به وضعیت ایستاده برمی‏گردد.(کاهش فشار خون وضعیتی)
  9. تعریق

تشخیص و درمان نوروپاتی

 تشخیص نوروپاتی بر پایه علامت‏‌ها و معاینات بالینی است که توسط پزشک انجام می‏‌گیرد. البته روش‌‏های تشخیصی دیگری مانند نوار عصب نیز وجود دارد.

 هدف از درمان دیابت رهایی از مشکلات ایجادشده و همچنین پیشگیری از تخریب بیشتر اعصاب است. نخستین گام کنترل قندخون است زیرا کنترل خوب قندخون از پیدایش مشکلات جدید و بدترشدن عوارض قلبی پیشگیری می‌‏کند. برای کاهش یا دفع مشکلات مختلفی که افراد مبتلا به نوروپاتی دیابتی دارند؛ روش‏‌های گوناگونی وجوددارد که به برخی از آنها اشاره می‌‏شود.

نوروپاتی دیابتی

رهایی از درد اندام‏ ها

 درمان درد ناشی از نوروپاتی، پشتکار و مداومت می‏‌خواهد. مهمترین مسأله پیگیری منظم درمان است حتی در مواقعی که درد فراموش شده‌باشد. پیشگیری از درد بسیار آسان‌تر از آن است که منتظر شویم؛ درد به سراغمان بیاید. درد را می‌‏توان به روش‏‌های زیر کنترل کرد:

  1. بهبود در نحوه کنترل دیابت: در مواردی که قرص‏ها نمی‌‏توانند قندخون را به خوبی کنترل کنند، ممکن است تزریق انسولین یکی از راه‌‏های درمان باشد.
  2. مسکن‌‏های ساده مانند استامینوفن به طور منظم استفاده شوند.
  3. مسکن‌‏های قوی شب‏ها مورد استفاده قرارگیرند.
  4. برخی از قرص‌‏هایی که برای درمان نوروپاتی ناشی از دیابت به کار می‌‏روند. این داروها همچنین دارای اثر مضاعف در بهبود کیفیت خواب هستند.
  5. استفاده از پمادهای مسکن موضعی بر روی پاها گاهی کمک‌کننده است.
  6. یک محرک الکتریکی عصب نیز ممکن است کمک‌کننده باشد.

روش‏‌های درمانی دیگر مانند بلوک عصب (که در درمانگاه درد انجام می‌‏شود.) یا مصرف ویتامین‏‌ها ممکن است به صورت آزمایشی به کار برده‌شوند ولی اغلب چندان کمک‏‌کننده نیستند. روغن گل پامچال نیز ممکن است اثر محافظت‌کننده اندکی بر نوروپاتی داشته‌باشد ولی درد را تسکین نمی‌‏دهد.
اگر شما استفاده از یک درمان مکمل را انتخاب می‏‌کنید؛ به خاطر داشته‌باشید که باید در کنار سایر درمان‏‌ها بکار برده شود نه به عنوان درمان جایگزینی برای درمان‏‌هایی که پزشک به شما توصیه کرده‌است.

مشکلات گوارشی

 جهت بهبود علامت‌‏های گوارشی مختلف پزشک درمان‏‌های گوناگونی ممکن است پیشنهاد نماید. به طور مثال به افرادی که دچار کندی هضم غذا هستند؛ پیشنهاد می‏شود که تعداد وعده‌‏های غذایی را افزایش دهند و میزان غذای مصرفی در هر وعده را کم کنند. همچنین از مصرف غذاهای پرچربی و پرفیبر اجتباب نمایند.

سرگیجه و ضعف

 ایستادن و نشستن آهسته می‌‏تواند از سرگیجه جلوگیری کند. همچنین برای بهبود ضعف اندام‏‌ها بهتر است از فیزیوتراپی استفاده نمود.

مشکلات مثانه

 به دلیل استعداد ابتلا به عفونت ادراری در مبتلایان به نوروپاتی دیابتی، لازم است مبتلایان به دیابت آب و مایعات بیشتر بنوشید و اگر دچار تکرر ادرار هستند؛ سعی کنند به فواصل منظم مثلاً هر ۳ ساعت یک‏بار ادرار کنند تا به یک الگوی صحیح دفع ادرار دست یابند.

اهمیت مراقبت از پاها در مبتلایان به نوروپاتی دیابتی

 لازم است افراد دیابتی مراقبت‌‏های ویژه‏‌ای از پاهای خود انجام دهند. مشکلات عروقی و عصبی در دیابت می‏‌تواند سبب ایجاد زخم پا شود. مهم‏ترین عامل در پیشگیری از مشکلات پا کنترل صحیح قندخون و رعایت نکات بهداشتی در مراقبت از پاها است که به گوشه‌‏ای از آنها اشاره می‌‏شود:

  1.  پاهای خود را مرتب بشویید و خشک نمایید.
  2. کفش‏های مناسب و اندازه بپوشید.
  3. درجه حرارت آب را پیش از قرار دادن پاها در آب بررسی کنید.
  4. ناخن‌‏ها را به صورت عرضی کوتاه نمایید.
  5. سیگار نکشید.

خواندن این مطلب مفید است: زخم پای دیابتی

در پایان لازم است یادآوری نماییم که گرچه نوروپاتی در بیماران دیابتی یک مشکل شایع است؛ اما اغلب بیماران نسبت به آن آگاه نیستند. مسأله مهمی که باید به خاطر سپرد این است که در افرادی که از کاهش حس پاهای خود اطلاعی ندارند؛ باید مراقبت کافی از پاها به عمل آورد. این مسأله علت اهمیت معاینات دوره‏‌ای توسط پزشک رانشان می‌‏دهد. کنترل خوب دیابت پیشرفته آسیب عصبی را کاهش می‌‏دهد. با کمک گروه دیابت می‏‌توان علامت‌‏های بیماری را تسکین داد؛ از پیشرفت آنها جلوگیری کرد و کیفیت زندگی را بهبود بخشید.

جهت دانلود مجموعه آموزشی دیابت (ویژه پرستاران) اینجا کلیک کنید.


منبع:

سایت دانشگاه علوم پزشکی تهران

تگ‌ها: اعصابدیابتدیابتینوروپاتی
نوشته قبلی

خودمراقبتی اقدامی آگاهانه جهت حفظ و ارتقاء سلامتی

نوشته بعدی

ظروف یکبار مصرف گیاهی بهترین گزینه برای توزیع غذا

مطالب مرتبط

زخم بستر
اتاق عمل

زخم بستر چیست؟ و در کجای بدن بیشتر اتفاق می افتد؟

13 مرداد 1403
35.3k
تب دنگی
بیماری ها

آشنایی با تب دنگی و مراقبت‌های پرستاری آن

19 تیر 1403
38
نوشته بعدی

ظروف یکبار مصرف گیاهی بهترین گزینه برای توزیع غذا

دیدگاهتان را بنویسید لغو پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

نتیجه‌ای وجود ندارد
مشاهده تمام نتایج

محبوب ترین مقالات

  • آموزش نحوه تزریق سرم و تزریق وریدی

    آموزش نحوه تزریق سرم و تزریق وریدی

    0 اشتراک‌گذاری‌ها
    اشتراک‌گذاری 0 Tweet 0
  • انواع سرم، کاربرد و مراقبت‌ های پرستاری

    0 اشتراک‌گذاری‌ها
    اشتراک‌گذاری 0 Tweet 0
  • معرفی انواع نخ های بخیه

    0 اشتراک‌گذاری‌ها
    اشتراک‌گذاری 0 Tweet 0
  • کنترل سطح هوشیاری بیمار با معیار GCS و AVPU

    0 اشتراک‌گذاری‌ها
    اشتراک‌گذاری 0 Tweet 0
  • اندازه گیری فشار ورید مرکزی CVP و روش های آن

    0 اشتراک‌گذاری‌ها
    اشتراک‌گذاری 0 Tweet 0

دانلود اپلیکیشن درمانگر زخم

سایت پرستاران توانمند ایران

این سایت، با هدف ارتقای دانش پرستاران، معرفی توانمندی های آنها و نیز دسترسی آزاد عموم بویژه دانشجویان و شاغلین حرفه پرستاری و پیراپرستاری به مطالب روز و مورد نیاز علمی، راه اندازی شده است.

  • فیلم آموزش پرستاری
  • آموزش تجهیزات پزشکی
  • نرم‌افزارها و اپلیکیشن‌های پرستاری
  • فایل‌های آموزش پرستاری
لوگو اینماد سایت ایران نرس
logo-samandehi
  • تبلیغات
  • قوانین و مقررات
  • دعوت به همکاری
  • سیاست حریم خصوصی

طراحی سایت : شرکت طراحی سایت پندار سمنان

  • ورود
  • ثبت‌نام
  • سبد خرید
  • خانه
  • پرستاری
  • پژوهش و پرستاری
    • مقالات پژوهشی
    • معرفی کتاب
    • معرفی لینکهای پژوهشی
  • پیراپرستاری
  • دانستنی ها
    • پرستاری
    • سلامت
    • بیماری ها
    • داروها
  • خدمات پرستاری
    • پرستاری در منزل
    • مشاوره پرستاری
  • فروشگاه

طراحی سایت : شرکت طراحی سایت پندار سمنان

خوش آمدید.

از طریق فرم زیر وارد حساب خود شود

رمز‌عبور را فراموش کرده‌اید؟ ثبت‌نام

ایجاد حساب جدید!

برای ثبت نام، فرم زیر را تکمیل کنید

تکمیل همه موارد الزامی است. ورود

Retrieve your password

Please enter your username or email address to reset your password.

ورود