انسان همان می شود که اغلب به آن فکر می کند. (کوروش کبیر)
خوش آمدید - امروز : شنبه ۵ فروردین ۱۳۹۶
خانه » پرستاري » پرستاري زنان و زايمان » بی اختیاری ادراری ناشی از بارداری زنان

اطلاعیه سایت

Nursing is the protection, promotion, and optimization of health and abilities, prevention of illness and injury, facilitation of healing, alleviation of suffering through the diagnosis and treatment of human response, and advocacy in the care of individuals, families, groups, communities, and populations.

بی اختیاری ادراری ناشی از بارداری زنان

بی اختیاری ادراری ناشی از بارداری زنان

شیوع انواع بی اختیاری ادراری ناشی از بارداری در زنانی که زندگی اجتماعی دارند ۴۰-۱۰ در صد برآورد شده است.

قبلا تصور می شد UI یک حالت پیشرونده است در حال حاضر مشخص نشده بهبودی آن اثر مستقیم مداخله ی جراحی و طبی است یا ناشی از فراز و نشیب خود UI می باشد.

عوامل خطر:

حاملگی و زایمان: مهمترین عامل بی اختیاری ادرار (منظور نوع استرسی) هستند. نیمی از زنان طی بارداری دچار افزایش این بیماری می شوند به نظر می رسد نشت ادرار قبل و طی بارداری با پاریتی سن و BMI مرتبط می باشد.اپیزیوتومی نقش محافظتی ندارد. بررسی های اپیدمیولوژیک اخیر عنوان می کنند سزارین تا حدی حفاظت کننده است. پاریتی و وزن تولد بالا جز عوامل خطر احتمالی هستند.

زنانی که ۳ ماه پس از زایمان هنوز دچار بی اختیاری هستند احتمالا ۵ سال بعد هم مبتلا خواهند شد.

افزایش سن با افزایش بروز بی اختیاری همراه است ولی جالب اینکه بیشترین شیوع در سن ۵۰ سالگی است. بی اختیاری استرسی در زنان میانسال بیشترین شیوع را دارد، اما بی اختیاری فوریتی با بالا ررفتن سن افزایش می یابد.

این به آن معنی نیست که UI یک جز طبیعی روند پیری است بلکه عوامل مرتبط با آن با بالا رفتن سن افزایش می یابند. چاقی (۲۰درصد < بالای وزن ایده آل یا ۳۰ < BMI ) یک عامل خطر برای بی اختیاری ادراری  ناشی از استرس فوریتی محسوب می گردد ( زایمان می تواند با بی اختیاری فوریتی مرتبط باشد.)

سابقه ی خانوادگی: در خویشاوندان درجه اول خطر بروز بی اختیاری را ۶-۴ برابر افزایش می دهد. اخیرا سو استفاده ی جنسی به عنوان یک عامل همراه در ایجاد علائم مثانه بیش فعال معرفی شده است.

سایر عوامل عبارتند از:

اختلال عملکردی و شناختی ، یبوست، سیگار، پرولاپس عضو لگنی، نقشی یائسگی ، هیسترکتومی و جایگزینی استروژن در ایجاد UI نامعلوم است .

پیشگیری:

کاهش وزن در زنان با ۳۰< BMI موجب کاهش شدت UI می شود نقش سزارین در این میان همچنان نامعلوم است ترک سیگار و رفع یبوست علاوه بر فوائد عمومی اثر احتمالی در پیشگیری از بی اختیاری نیز دارد.

مثانه ی بیش فعال یک سندرم بالینی با حداقل یکی از علائم زیر است:

  1. فوریت ادرار
  2. تکرر ادرار (بیش از ۸ نوبت طی ۲۴ ساعت)
  3. شب ادراری ( بیدار شدن به مقصد ادرار کردن بیش از یک بار در ساعت های خواب)
  4. بی اختیاری ادرار (بیش از ۴۰ درصد بیماران این معیار را دارند).

 

درمان:

تعدیل روش زندگی:

برای درمان و کاهش علائم بی اختیاری و مثانه ی بیش فعال استراتژی های مختلفی پیشنهاد شده است. از جمله مصرف مایعات به میزان قابل قبول و محدودیت مصرف در غروب. خصوصا شب ادراری ارتباط مستقیم  با میزان نوشیدن بیمار پیش از خواب داشته باشد. مصرف کافئین نیز از علائم مثانه ی بیش فعال مانند تکرر فوریتی ادرار مرتبط است. ترک سیگار بویژه در مبتلایان به بی اختیاری استرسی از پیشرفت علائم ادراری جلوگیری به عمل آورد. یبوست نیز به عنوان یکی از چندین عامل خطر در بروز بی اختیاری استرسی شناخته شده است. چاقی یک عامل خطر شناخته شده در ایجاد بی اختیاری ادراری در زنان است.

اصلاح شیوه ی زندگی به نحوی که فرد زندگی سالمی داشته باشد( رژیم غذایی و ورزش) اگر چه مبنای علمی در بهبود بی اختیاری ادرار یا مشکلات حین ادرار کردن ندارد ولی تجربه ی بالینی نشان می دهد این روش پیشنهاد مناسبی در مراقبت از بیماران دارد.

رفتار درمانی(Behaviaral Therapy) :

اغلب متخصصین معتقدند خط اول درمان محافظه کارانه بی اختیاری ادراری مثانه ی بیش فعال، رفتار درمانی است که شامل تمرینات مثانه و ورزش های عضلات کف لگنی باشد.

 هدف از رفتار درمانی اصلاح الگو های غیر طبیعی ادرار کردن و تثبیت روش هایی برای بهبود ظرفیت مثانه و جلوگیری از بی اختیاری فوریتی می باشد. اصول کلی این نوع درمان عبارتند از ۱- داشتن انگیزه ی کافی ۲- حفظ حجم پایینی از مثانه (ادرار در فواصل مکرر و قابل قبول ) ۳- تلاش در عادت دادن CNS و عضلات کف لگن به منظور انقباضات دترسور

در روش تمرین مثانه (Bladder retraining) به زمانبندی فواصل بین ادرار کردن پرداخته می شود تا از بروز هر گونه فوریتی بین این دفعات جلوگیری به عمل آید. توسط تکنیک های Relaxiation یا منحرف کردن حواس با این روش قادر به کاهش بیش از ۵۰ درصد اپیزود های بی اختیاری در بی اختیاری استرسی و مثانه  بیش فعال خواهیم شد. مقدار دفع ادرار نیز با این روش بیش از ۵۰ درصد کاهش می یابد. خصوصا در مبتلایان به مثانه ی بیش فعال.

ورزش های عضلات کف لگن: اولین بار توسط Kegel  در سال ۱۹۴۸ معرفی گردید. در بی اختیاری ادرار هدف اصلی از ورزش عبارت است از تقویت مکانیسم بسته شدن پیشابراه. در هر دو نوع بی اختیاری استرسی و فوریتی کاربرد دارد این ورزش ها شامل چند نوبت انقباض ایزومتریک با حداکثر تلاش است می باشند از بیمار خواسته می شود عضلات کف لگن را منقبض کرده و ۵ تا ۱۰ ثانیه در حداکثر انقباض حفظ نماید.و سپس ۱۵-۱۰ ثانیه آن را شل کند. همچنین از بیمار می خواهیم عضلات واژن را برای متوقف کردن جریان ادرار منقبض نماید تکرار ورزش فوق از ۳۰ تا ۱۰۰ مرتبه توصیه می شود.

 بیوفیدبک: به عنوان مکمل ورزش عضلات کف لگن به کار می رود و در آن از وسایلی نظیر پروب های واژینال و آنو رکتال با مونیتور های حساس به فشار یا الکترومیوگرافی استفاده می شود این وسایل به بیمار کمک می کند تا عضلاتی را که بایستی منقبض نماید بشناسد. رفتار درمانی به همراه بیوفیدبک تقریبا ۶۳ در صد اپیزودهای بی اختیاری را کاهش می دهد.

فتق بند جلوگیری از بی اختیاری:
وسایل داخل واژن مانند فتق بند برای درمان SUI مرتبط با شلی ساختار کف لگن و پرولاپس لگنی به کار می رود ( بیمارانی که تمایل به جراحی ندارند، تعداد فرزندان خود را کامل نکرده اند یا منتظر جراحی هستند) فتق بند ها  برای SUI جهت حمایت از گردن مثانه و پایدار سازی پیوستگاه پیشابراه مثانه طراحی شده اند (با مکانیسمی شبیه به جراحی باعث انتقال کامل فشار داخل شکمی به پیشابراه شده و به افزایش فشار بسته شدن آن کمک می کند)

تعریف و انواع بی اختیاری ادراری:

عبارت است از نشت غیر قابل  کنترل ادرار که می تواند دلایل مختلفی داشته باشد و بر این اساس به انواع مختلفی تقسیم می شود:

۱-   urgency Incontinence: بی اختیاری همراه با احساس نیاز شدید به ادرار کردن و معمولا به همراه این نوع بی اختیاری تکرر ادرار هم داریم ولذا گاهی به آن   Frequncy  نیز می گویند. این نوع بی اختیاری ناشی از بی ثباتی و فعالیت عضله دترسور است. بیمار دارای احساس قوی و ضروری برای دفع ادرار است ولی نمی تواند خود را نگه دارد و ممکن است هنگام راه رفتن یا دویدن یا هر تغییری در وضعیت بدن، این احساس تحریک شده و بر اثر انقباض عضله دترسور ادرار تراوش می کند و این در حالتی است که مثانه حداقل حجم را دارد. البته در صورتی که عملکرد دیستال مجرای ادرار طبیعی باشد می تواند مشکل فوق را جبران کند.

  • Reflex Incontinence :در بی اختیاری رفلکسی بین ایمپالسهای آوران و وابران مثانه و طناب نخاعی اختلال و وقفه ایجاد می شود که بیشتر در بیماریهای عصبی پیشرونده مثل مولتیپل اسکلروز و یا ضایعات نخاعی دیده می شود
  • Over flow Incontinence: در بی اختیاری لبریز شونده ادرار در مثانه پر شده و به علت فشار، از اطراف محل انسداد به خارج تراوش می کند. بنابر این این نوع بی اختیاری همراه با احتباس ادرار نیز می باشد.
  • بی اختیاری در اثر نقص عضله دترسور : این نوع بی اختیاری معملا در افراد تند مزاج و عصبی دیده می شودو علت را عدم تعدل بین سیستم سمپاتیک و پاراسمپاتیک می دانند که باعث می شود عضله دترسور در اثر یک تحریک خارجی مثل شنیدن صدای آب شروع به انقباض کند و معمولا خروج ادرار تا تخلیه کامل ادامه دارد برای درمان از داروهای آرامبخش تجویز می شود
  • True Incontinence:بی اختیاری حقیقی در اثر وجود فیستول در مجرای ادراری وسرایت آن به نسوج اطراف به وجود می آید
  • Stress Incontinence:بی اختیاری فشاری عبارت است ار خروج غیر ارادی ادرار در اثر افزایش فشار داخل شکمی
  • Mixed Incontinence:گاهی بی اختیاری به شکل مخلوط می باشد

 irannurse.ir-29

درمان بی اختیاری ادرار:

درمان جراحی:

در مواردی که بی اختیاری ادرار در نتیجه پرولاپسهای شدید بوجود آمده باشد درمان بصورت تصحیح وضیعت احشاء لگنی توسط عمل جراحی می باشد.و در مواردی که در اثر انسداد باشد با جراحی رفع انسداد می شود.

درمان محافظه کارانه:

 شامل دارو درمانی آموزش مثانه و باز آموزی عضلات کف لگن توسط تمرینات ورزشی و تحریکات الکتریکی است.

دارو درمانی:

 در مواردی که بی اختیاری در اثر نقص انقباضی عضله دترسور است داروهای آرامبخش تجویز می شود در مورد بی اختیاری های اورژا نسی نیز تجویز آنتیبیوتیکها به منظور رفع عفونت و تجویز داروهای آنتی کولینرژیک به منظور جلوگیری از انقباض بی موقع عضله دترسور توصیه می شود.

آموزش مثانه:

در مورد بی اختیاری رفلکسی بخصوص در ضایعات نخاعی گاهی می توان از طریق یک برنامه ی منظم که در آن میزان نوشیدن مایعات معین شده باشد، مثانه را به تدریج آموزش داد که با وارد کردن ضربه بر روی مثانه، رفلکس تخلیه را فعال کرد و آموزش این عمل که نیاز به تمرین مستمر دارد به بیمار کمک می  کند که از نشت ادرار بین دفعات تخلیه جلوگیری بعمل آورد.

بازاموزی عضلات کف لگن توسط تمرینات ورزشی و تحریکات الکتریکی: در مواردی که بی اختیاری در نتیجه اختلال عملکرد عضلات کف لگن یا عدم کارایی اسفنگتر پیشابراهی (اسفنگتر داخلی و خارجی) باشد این بازآموزی می تواند بطور بسیار موثری مورد استفاده قرار گیرد. با توجه به این مسئله می توان ادعا کرد که نقش فیزیوتراپی در بی اختیاری فشاری که شایع ترین نوع بی اختیاری است از بقیه بیشتر انواع بیشتر است و در درجات بعدی نوع اورژانسی و مخلوط نیز می تواند موثر واقع شود البته باید متذکر شد که حتی در مواردی که نیاز به عمل جراحی است باز آموزی عضلات کف لگن ضروری بوده و نتیجه مطلوب تری را پس از عمل در بر خواهد داشت.

تمرنات عضلات کف لگن : که به طور مجزا توضیح داده می شود

 

تحریکات الکتریکی در بی اختیاری ادرار:

در درمان بی اختیاریهای نوع فشاری،اورژ انسی و مخلوط می توان از تحریکات الکتریکی بطور موثری همراه با تمرینات ورزشی استفاده کرد.

اهداف ما از به کار گیری تحریکات الکتریکی عبارتند از:

الف ) بهبود تونویسته عضلات کف لگن و تقویت آنها

ب ) طبیعی کردن فعالیت های رفلکسی:

  • تحریک فیبر های آوران باعث بهبود وضعیت حسی مثانه شده ودر نتیجه تخلیه ادرار باقیمانده در مثانه تسهیل می یابد.
  • تحریک فیبرهای وابران منتهی به عضله دترسور می تواند باعث تحریک انقباض مثانه شود.
  • فعالیت بیش از اندازه عضله دترسور می تواند از طریق تحت تاثیر قرار گرفتن رفلکسی ادراری و ساکرال مهار شود

ج ) شل نمودن عضلات دچار اسپاسم که منجر به ایجاد فرصتی برای استراحت آنها می شود.

د ) رفع چسبندگی ها و نرم نمودن بافت اسکار

و ) بهبود آگاهی کورتیکال ودر نتیجه بازآموزی عضلات کف لگن که منجر به بهبود عملکرد این عضلات می شود.

 ن )بهبود گردش خون و افزایش تغذیه خونی بافتها

ه )کاهش درد به علت افزایش ترکیبات اندروفین

در موارد زیر نباید فیزیوتراپی انجام شود:
در دوران قاعدگی،در صورت وجود تومورهای بدخیم،در دوران بارداری، و برای بیمارانی که          pace maker  دارد.

 

انواع تحریکات الکتریکی:

تحریکات الکتریکی توسط جریان فارادیک: در بی اختیاری فشاری برای تحریک عضلات کف لگن از فرکانس ۳۵ تا ۵۰ هرتز و دیوریشن ۲۵۰ میکرو ثانیه و برای بی اختیاری اورژا نسی که مثانه ناپایدار است از فرکانس ۵ تا ۱۵ هرتز و دیوریشن ۱ میکرو ثانیه استفاده می شود درمان بصورت روزانه یا یک روز در میان انجام گرفته و هر جلسه حدود ۳۰-۲۰ دقیقه به طول می انجامد.

برای تحریک می توان از جریانهای سرج شده ی   AC    با فرکانس ۱۰۰ هرتز استفاده کرد سرج جریان ۱۰-۶ بار در دقیقه است. نحوه ی الکترود گذاری بدین صورت است که الکترود وا ژینال یا رکتوم قرار می گیرددرصورت موجود نبودن این  الکترودها می توان از الکترود سطحی بر روی ناحیه ی پرینئوم استفاده کرد. الکترود دیگر روی ستون فقرات در ناحیه ی لومبوساکرال قرار می گیرد ( در بعضی منابع محل الکترود غیر فعال را در ناحیه ی فوق عانه ایی معرفی نموده اند)

در بی اختیاری ادرار بهتراست قبل از شروع تحریک، به منظور شل نمودن عضلات دیواره واژن و پرینئوم و اسفنکتر ها که در اسپاسم می باشند به مدت چند دقیقه از جریان کزازی با فرکانس ۱۰۰ هرتز استفاده شده  و سپس تحریکات آغاز شود.

تحریک توسط جریان گالوانیک ولتاژ بالا: با توجه به خواص این جریان می توان با انتخاب فرکانس های مناسب از خواص تحریکی آن در ایجاد انقباض یا خاصیت ضد درد آن و حتی خاصیت وازودیلاتاتوری آن بهره جست الکترود گذاری به این صورت است الکترود منفی بعنوان الکترود فعال داخل واژن قرار می گیرد و الکترود مثبت بعنوان الکترود غیر فعال در ناحیه فوق عانه ای قرار می گیرد.

روش (electrical muscle stimulation) E.M.S  می باشد که از فرکانس ۱۰۰-۸۰ هرتز و دیوریشن ۱۵۰ میکرو ثانیه استفاده می شود .الکترود گذاری مانند جریان فارادیک است.

(transcutaneous electric nerve stimulation) TENS : عده ای از محققین روی تاثیرات تنس در بی اختیاری ادرار کار کرده اند و نتیجه گرفته اند در مواردی که به علت ضایعات نرون محرکه ی فوقانی یا تحتانی اختلالات ادراری بوجود می آید چه در مورد مثانه های اسپاستیک و چه در مورد مثانه های هیپوتون  ، تنس می تواند اثرات مفیدی در بهبود اختلالات داشته باشد الکترود گذاری می تواند بر روی ناحیه پرینئوم یا نقاط طب سوزنی یا بر روی سگمان های نخاعی انجام شود.

اینترفرنشیال: با توجه به اینکه در اینترفرنشیال از طریق انتخاب فرکانس های مناسب می توان علاوه بر عضلات مخطط که ارادی می باشند ، عضلات صاف را نیز که غیر ارادی بوده و تحت کنترل سیستم اتونوم (سمپاتیک و پاراسمپاتیک ) هستند تحریک نموده لذا ارجحیت بیشتری نسبت به جریان های دیگر دارد. در درمان بی اختیاری ادرار از فرکانس متغیر صفر تا ۱۰۰ هرتز استفاده می شود تا هم عضلات صاف هم عضلات مخطط را بتواند تحریک کند . جلسات درمانی سه بار در هفته بوده و از ۱۰ دقیقه شروع شده و بتدریج به ۱۵ دقیقه می رسد و کلا حدود ۴ هفته طول می کشد.

    نحوه ی الکترود گذاری از الکترود های مکشی استفاده می شود بیمار در وضیعت hook Lyingو خوابیده به طوری که پاها از یکدیگر باز باشند. دو الکترود در دو طرف مقعد در قسمت داخلی توبروزیته ی ایسکیال و دو الکترود دیگر روی سوراخ اوبتراتور یعنی ۱٫۵ تا ۲ سانتیمتر خارج سیمفیزپوبیس در طرفین قرار می کیرد.اگر بخواهیم اسفنگتر های مقعدی را تحریک کنیم دو الکترود مکشی را در قسمت فوقانی ران در سمت قدامی داخلی قرار داده و دو الکترود صفحه ای را نیز در ناحیه ی ساکرو ایلیاک قرار دهیم تا تقاطع جریان در قسمت خلفی لگن انجام شود.

چند نکته در مورد تحریکات الکتریکی:

  • هنگام به کارگیری از جریان فارادیک،گالوانیک ولتاژ بالا ، و یا M.S در صورتی که الکترود وازینال در دسترس نبود بیمار با استفاده از یک دستکش پلاستیکی یک الکترود صفحه ای را روی ناحیه ی پرینئوم می گیرد.
  • الکترود واژینال در اندازه های مختلف و باید قبل از استفاده، آن را در آب گرم فرو برده و پس از بیرون آوردن با یک  لایه ی نازک از ژل های جریان می پوشانید سپس آن را درون واژن قرار داد.
  • تحقیقات ثابت کرده است تاثیر درمان با تحریکات الکتریکی همراه با ورزش بسیار بالاتر از درمان الکتریکی به تنهایی می باشد.
اشتراک گذاری مطلب

راهنما

در این سایت شما به اطلاعات متنوعی در رابطه با پرستاری، مهارتها و علوم مرتبط با آن و نیز مطالب مرتبط با ارتقاء سلامت و بهداشت دست خواهید یافت. سوالات و نیازهای پرستاری خود را با ما درمیان بگذارید.

درباره irannurse.ir admin :

معادله امنیتی را وارد کنید: * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

  • آموزش جامع پرستاری در دیالیز اولین اپلیکیشن تحت آندروید دیالیز- انواع دیالیز- مهارتهای پرستاری مورد نیاز- تغذیه در دیالیز- آموزش بیمار- کار با دستگاه دیالیز و...http://nurseghasemi.blog.ir
تمام حقوق مادی , معنوی , مطالب و طرح قالب برای این سایت محفوظ است - طراحی شده توسط پارس تمز

با خرید از فروشگاه سایت ضمن دریافت فایل های متنوع آموزشی به جمع هزاران حامی سایت پرستاران توانمند ایران بپیوندید

error: در صورت نیاز به دریافت این مطلب با ایمیل ما تماس بگیرید